Skutki prenatalnej ekspozycji na zanieczyszczenia powietrza

Z Smogopedia
Wersja z dnia 12:32, 25 lut 2022 autorstwa Krakowski Alarm Smogowy (dyskusja | edycje) (Krakowski Alarm Smogowy przeniósł stronę Wpływ zanieczyszczeń powietrza na dzieci i osoby starsze na Skutki prenatalnej ekspozycji na zanieczyszczenia powietrza, bez pozostawienia przekierowania pod starym tytułem)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Rozwijający się płód jest szczególnie wrażliwy na wpływ szkodliwych substancji obecnych w środowisku. Jest tak również w przypadku zanieczyszczeń powietrza: pyłu zawieszonego i wchodzących w jego skład wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA), a także zanieczyszczeń gazowych. Liczba badań poświęconych efektom zdrowotnym prenatalnego narażenia na zanieczyszczenia powietrza stale rośnie. Jednak jak podkreślono w pracy przeglądowej[1] – wyniki opublikowanych do tej pory badań wciąż bywają niespójne. Istnieje więc pilna potrzeba prowadzenia dalszych badań w tym obszarze. Szczególnie istotne wydaje się zbadanie wpływu najdrobniejszej frakcji pyłu zawieszonego – PM0,1, ang. ultrafine particles, czyli cząstek o średnicy mniejszej niż 100 nanometrów (0.1 μm). Takie cząstki mają najprawdopodobniej zdolność przenikania przez barierę łożyskowo-naczyniową[2], co pokazują badania ex vivo[3].


Spis treści


Wewnątrzmaciczne obumarcie płodu, wcześniactwo, niska waga urodzeniowa

Narażenie ciężarnej matki na zanieczyszczenia powietrza może być jednym z czynników zwiększających ryzyko wewnątrzmacicznego obumarcia płodu[4], [5], wcześniactwa[6], [7], [8] i niskiej wagi urodzeniowej noworodków[9], [10], [11], [12], [13]. Niska waga urodzeniowa i wcześniactwo mogą rzutować na zdrowie człowieka w ciągu całego dalszego życia, zwiększając prawdopodobieństwo wystąpienia różnych zaburzeń zdrowotnych.


Wewnątrzmaciczne obumarcie płodu, poronienie

Badania prowadzone w stanie Ohio (USA) pokazały, że narażenie ciężarnych na PM2,5 w czasie trzeciego trymestru ciąży (ale już nie podczas pierwszego i drugiego) związane było z podwyższonym ryzykiem wewnątrzmacicznego obumarcia płodu[14]. Autorzy podkreślają, że choć wzrost ryzyka związanego z narażeniem na PM2,5 był umiarkowany, to dotyczy on praktycznie wszystkich ciężarnych kobiet.


Z kolei w badaniach prowadzonych w Utah (USA) pokazano, że narażenie na dwutlenek azotu (NO2) zwiększa ryzyko poronienia[15]. Dokładniej, wzrost średniej siedmiodniowej stężenia NO2 o 10 części na miliard (ok. 19 μg/m3) zwiększał ryzyko poronienia o 16%.


Wcześniactwo

Wiele badań pokazuje również związek między narażeniem ciężarnych matek na zanieczyszczenia pyłowe a wcześniactwem. Analiza danych z kilkudziesięciu krajów Azji, Afryki i Ameryki Łacińskiej[16] sugeruje, że wcześniactwo jest związane z narażeniem na zanieczyszczenia pyłowe jedynie w przypadku dużych stężeń zanieczyszczeń, takich jakie występują np. w Chinach. Wniosek ten potwierdzają też badania chińskie[17], [18].


Badania prowadzone w USA pokazują jednak istotny statystycznie związek między narażeniem na PM2,5 a wcześniactwem także w przypadku stosunkowo niskich stężeń zanieczyszczeń pyłowych[19]. Przypisywany narażeniu na zanieczyszczenia pyłowe wzrost liczby przedwczesnych urodzin wiąże się też ze znacznymi kosztami ekonomicznymi. W przypadku USA koszty te szacowane były w roku 2010 na 4,33 mld. dolarów amerykańskich[20].


Niska waga urodzeniowa

Zarówno analiza danych europejskich, jak i danych z innych rejonów świata pokazuje, że narażenie matki na zanieczyszczenia pyłowe w czasie ciąży zwiększa ryzyko niskiej wagi urodzeniowej noworodka[21], [22], [23]. W przypadku kohort europejskich zaobserwowano również związek z ekspozycją na NO2 oraz z natężeniem ruchu kołowego na pobliskich ulicach[24].


Z kolei badania prowadzone w Krakowie pokazały korelację pomiędzy wagą urodzeniową dziecka a narażeniem matki na związki z grupy WWA[25], [26].


Duże badania kohortowe (obejmujące ponad 540 tys. noworodków) nad wpływem zarówno hałasu, jak i zanieczyszczeń powietrza na wagę urodzeniową dzieci przeprowadzono w Londynie w latach 2006–2010[27]. Otrzymano statystycznie istotny związek między narażeniem na pył PM2,5 pochodzący z silników spalinowych a obniżeniem wagi urodzeniowej. Wyniki nie zmieniały się po uwzględnieniu hałasu, nie wydaje się też, by sam hałas miał niezależny wpływ na obserwowane w badaniach efekty zdrowotne.


Z przeglądu 25 badań prowadzonych w Chinach[28] wynika, że związek między niską wagą urodzeniową i wcześniactwem a narażeniem na dwutlenek siarki (SO2) jest w realiach chińskich silniejszy niż w przypadku narażenia na pył zawieszony.


Ekspozycja prenatalna a cEkspozycja prenatalna a choroby nowotworowe

Związek między prenatalnym narażeniem na zanieczyszczenia powietrza a chorobami nowotworowymi u dzieci jest omówiony w artykule: „Zanieczyszczenia powietrza a choroby nowotworowe”.


Wpływ ekspozycji prenatalnej na układ oddechowy

Informacje na temat wpływu narażenia na zanieczyszczenia powietrza w okresie prenatalnym na rozwój i funkcjonowanie układu oddechowego w wieku późniejszym można znaleźć w artykule: „Wpływ zanieczyszczeń powietrza na układ oddechowy”.


Wpływ ekspozycji prenatalnej na układ nerwowy

Wpływ, jaki na rozwój i funkcjonowanie układu nerwowego ma prenatalna ekspozycja na zanieczyszczenia powietrza jest omawiany w artykule: „Wpływ zanieczyszczeń powietrza na centralny układ nerwowy”.

  1. ↑ Klepac, Petra, et al, Ambient air pollution and pregnancy outcomes: a comprehensive review and identification of environmental public health challenges, Environmental research 167 (2018): 144–159, https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0013935118303700?casa_token=jaLLfqd5bzMAAAAA:aTNtblny8F7SKCCwbaUxmAGP0WflmWQLP_4Nssex7XpCDvTPTiH9jcI2YNcLzVdci2dMJmCCYA
  2. ↑ Wiesław Jędrychowski, Renata Majewska, Elżbieta Mróz, Elżbieta Flak i Agnieszka Kiełtyka, Oddziaływanie zanieczyszczeń powietrza drobnym pyłem zawieszonym i wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi w okresie prenatalnym na zdrowie dziecka, Badania w Krakowie, https://smogwawelski.org/wp-content/uploads/2016/10/oddzialywanie-zanieczyszczen-powietrza-w-okresie-prenatalnym-na-zdrowie-dziecka.pdf
  3. ↑ Wick, Peter, et al, Barrier capacity of human placenta for nanosized materials, Environmental health perspectives 118.3 (2010): 432–436, https://ehp.niehs.nih.gov/doi/full/10.1289/ehp.0901200
  4. ↑ DeFranco, Emily, et al, Air pollution and stillbirth risk: exposure to airborne particulate matter during pregnancy is associated with fetal death, PloS one 10.3 (2015): e0120594, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4368103/
  5. ↑ Yang, Shaoping, et al, Ambient air pollution the risk of stillbirth: A prospective birth cohort study in Wuhan, China, International journal of hygiene and environmental health 221.3 (2018): 502–509, https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S143846391730531X
  6. ↑ Fleischer, Nancy L., et al, Outdoor air pollution, preterm birth, and low birth weight: analysis of the world health organization global survey on maternal and perinatal health (2014), Environ Health Perspect 122.4 (2014): 425–430, http://ehp.niehs.nih.gov/1306837/
  7. ↑ Zhao, Nan, et al, Ambient air pollutant PM10 and risk of preterm birth in Lanzhou, China, Environment international 76 (2015): 71–77, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25553395
  8. ↑ DeFranco, Emily, et al, Exposure to airborne particulate matter during pregnancy is associated with preterm birth: a population-based cohort study, Environmental Health 15.1 (2016): 1, https://ehjournal.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12940-016-0094-3
  9. ↑ Wiesław Jędrychowski, Renata Majewska, Elżbieta Mróz, Elżbieta Flak i Agnieszka Kiełtyka, Oddziaływanie zanieczyszczeń powietrza drobnym pyłem zawieszonym i wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi w okresie prenatalnym na zdrowie dziecka, Badania w Krakowie, https://smogwawelski.org/wp-content/uploads/2016/10/oddzialywanie-zanieczyszczen-powietrza-w-okresie-prenatalnym-na-zdrowie-dziecka.pdf
  10. ↑ Choi, Hyunok, et al, International studies of prenatal exposure to polycyclic aromatic hydrocarbons and fetal growth, Environmental health perspectives (2006): 1744–1750, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17107862
  11. ↑ Pedersen, Marie, et al, Ambient air pollution and low birthweight: a European cohort study (ESCAPE), The Lancet Respiratory medicine 1.9 (2013): 695–704, http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2213260013701929
  12. ↑ Fleischer, Nancy L., et al, Outdoor air pollution, preterm birth, and low birth weight: analysis of the world health organization global survey on maternal and perinatal health (2014), Environ Health Perspect 122.4 (2014): 425–430, http://ehp.niehs.nih.gov/1306837/
  13. ↑ Smith, Rachel B., et al, Impact of London’s road traffic air and noise pollution on birth weight: retrospective population based cohort study, bmj 359 (2017): j5299, https://www.bmj.com/content/359/bmj.j5299.full
  14. ↑ DeFranco, Emily, et al, Air pollution and stillbirth risk: exposure to airborne particulate matter during pregnancy is associated with fetal death, PloS one 10.3 (2015): e0120594, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4368103/
  15. ↑ Leiser, Claire L., et al, Acute effects of air pollutants on spontaneous pregnancy loss: a case-crossover study, Fertility and sterility 111.2 (2019): 341–347, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S001502821832154X
  16. ↑ Fleischer, Nancy L., et al, Outdoor air pollution, preterm birth, and low birth weight: analysis of the world health organization global survey on maternal and perinatal health (2014), Environ Health Perspect 122.4 (2014): 425–430, http://ehp.niehs.nih.gov/1306837/
  17. ↑ Zhao, Nan, et al, Ambient air pollutant PM10 and risk of preterm birth in Lanzhou, China, Environment international 76 (2015): 71–77, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25553395
  18. ↑ Yang, Shaoping, et al, Ambient air pollution the risk of stillbirth: A prospective birth cohort study in Wuhan, China, International journal of hygiene and environmental health 221.3 (2018): 502–509, https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S143846391730531X
  19. ↑ DeFranco, Emily, et al, Exposure to airborne particulate matter during pregnancy is associated with preterm birth: a population-based cohort study, Environmental Health 15.1 (2016): 1, https://ehjournal.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12940-016-0094-3
  20. ↑ Trasande, Leonardo, Patrick Malecha, Teresa M. Attina, Particulate Matter Exposure and Preterm Birth: Estimates of US Attributable Burden and Economic Costs. Environ Health Perspect (2016), http://ehp.niehs.nih.gov/wp-content/uploads/advpub/2016/3/ehp.1510810.acco.pdf
  21. ↑ Payam Dadvand et al, Maternal Exposure to Particulate Air Pollution and Term Birth Weight: A Multi-Country Evaluation of Effect and Heterogeneity, Environ Health Perspect 121.3 (2013): 367–373, http://ehp.niehs.nih.gov/1205575/
  22. ↑ Pedersen, Marie, et al, Ambient air pollution and low birthweight: a European cohort study (ESCAPE), The Lancet Respiratory medicine 1.9 (2013): 695–704, http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2213260013701929
  23. ↑ Fleischer, Nancy L., et al, Outdoor air pollution, preterm birth, and low birth weight: analysis of the world health organization global survey on maternal and perinatal health (2014), Environ Health Perspect 122.4 (2014): 425–430, http://ehp.niehs.nih.gov/1306837/
  24. ↑ Pedersen, Marie, et al, Ambient air pollution and low birthweight: a European cohort study (ESCAPE), The Lancet Respiratory medicine 1.9 (2013): 695–704, http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2213260013701929
  25. ↑ Wiesław Jędrychowski, Renata Majewska, Elżbieta Mróz, Elżbieta Flak i Agnieszka Kiełtyka, Oddziaływanie zanieczyszczeń powietrza drobnym pyłem zawieszonym i wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi w okresie prenatalnym na zdrowie dziecka, Badania w Krakowie, https://smogwawelski.org/wp-content/uploads/2016/10/oddzialywanie-zanieczyszczen-powietrza-w-okresie-prenatalnym-na-zdrowie-dziecka.pdf
  26. ↑ Choi, Hyunok, et al, International studies of prenatal exposure to polycyclic aromatic hydrocarbons and fetal growth, Environmental health perspectives (2006): 1744–1750, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17107862
  27. ↑ Smith, Rachel B., et al, Impact of London’s road traffic air and noise pollution on birth weight: retrospective population based cohort study, bmj 359 (2017): j5299, https://www.bmj.com/content/359/bmj.j5299.full
  28. ↑ Jacobs, Milena, et al, The association between ambient air pollution and selected adverse pregnancy outcomes in China: a systematic review, Science of the Total Environment 579 (2017): 1179–1192, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0048969716325396
Źródło: „https://smogopedia.pl/index.php?title=Skutki_prenatalnej_ekspozycji_na_zanieczyszczenia_powietrza&oldid=1004”