Tlenki azotu - Historia wersji

Krakowski Alarm Smogowy o 08:06, 1 wrz 2021

2021-09-01T08:06:07Z

← poprzednia wersja		Wersja z 10:06, 1 wrz 2021
Linia 2:		Linia 2:
	<span id="_heading=h.gjdgxs" class="anchor"></span>		<span id="_heading=h.gjdgxs" class="anchor"></span>
	'''Tlenki azotu''' należą do najgroźniejszych związków zanieczyszczających atmosferę. Są kilkakrotnie bardziej szkodliwe od dwutlenku siarki i niemal dziesięciokrotnie bardziej od tlenku węgla<ref>[http://laboratoria.net/artykul/12580.html http://laboratoria.net/artykul/12580.html]		'''Tlenki azotu''' należą do najgroźniejszych związków zanieczyszczających atmosferę. Są kilkakrotnie bardziej szkodliwe od dwutlenku siarki i niemal dziesięciokrotnie bardziej od tlenku węgla<ref>[http://laboratoria.net/artykul/12580.html http://laboratoria.net/artykul/12580.html]
	</ref>. W Polsce mamy ich pod dostatkiem~~. Szczególnie~~ w dużych miastach, bo jednym z głównych źródeł ich emisji jest transport drogowy. Do grupy tlenków azotu zalicza się zasadniczo 6 związków chemicznych złożonych z atomów tlenu i azotu. Z punktu widzenia powstawania smogu znaczenie mają tylko 2: tlenek azotu (NO) i dwutlenek azotu (NO<sub>2</sub>). Pozostałe nie występują w stanie wolnym lub nie posiadają właściwości toksycznych. W kontekście zanieczyszczeń powietrza najczęściej mówi się o dwutlenku azotu. Wprawdzie NO jest również gazem o działaniu drażniącym, ale sam w sobie jest znacznie mniej szkodliwy niż NO<sub>2</sub>. Szkopuł w tym, że ten ostatni związek powstaje w głównej mierze wskutek spontanicznego utleniania tlenku azotu. Wystarczy 30 sekund, by 92% NO, który wszedł w kontakt z powietrzem przekształcił się w dwutlenek azotu<ref>[https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/ https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/]		</ref>. W Polsce mamy ich pod dostatkiem, szczególnie w dużych miastach, bo jednym z głównych źródeł ich emisji jest transport drogowy. Do grupy tlenków azotu zalicza się zasadniczo 6 związków chemicznych złożonych z atomów tlenu i azotu. Z punktu widzenia powstawania smogu znaczenie mają tylko 2: tlenek azotu (NO) i dwutlenek azotu (NO<sub>2</sub>). Pozostałe nie występują w stanie wolnym lub nie posiadają właściwości toksycznych. W kontekście zanieczyszczeń powietrza najczęściej mówi się o dwutlenku azotu. Wprawdzie NO jest również gazem o działaniu drażniącym, ale sam w sobie jest znacznie mniej szkodliwy niż NO<sub>2</sub>. Szkopuł w tym, że ten ostatni związek powstaje w głównej mierze wskutek spontanicznego utleniania tlenku azotu. Wystarczy 30 sekund, by 92% NO, który wszedł w kontakt z powietrzem przekształcił się w dwutlenek azotu<ref>[https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/ https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/]
	</ref>.		</ref>.

Krakowski Alarm Smogowy: /* Wpływ na zdrowie */

2021-05-25T12:53:37Z

Wpływ na zdrowie

Krakowski Alarm Smogowy o 12:51, 25 maj 2021

2021-05-25T12:51:57Z

Podgląd zmian

Krakowski Alarm Smogowy o 12:49, 25 maj 2021

2021-05-25T12:49:50Z

← poprzednia wersja		Wersja z 14:49, 25 maj 2021
Linia 1:		Linia 1:
	[[Category:Główne zanieczyszczenia powietrza]]		[[Category:Główne zanieczyszczenia powietrza]]
	<span id="_heading=h.gjdgxs" class="anchor"></span>		<span id="_heading=h.gjdgxs" class="anchor"></span>
	'''Tlenki azotu''' należą do najgroźniejszych związków zanieczyszczających atmosferę. Są kilkakrotnie bardziej szkodliwe od dwutlenku siarki i niemal dziesięciokrotnie bardziej od tlenku węgla<ref>[http://laboratoria.net/artykul/12580.html ''http://laboratoria.net/artykul/12580.html'']		'''Tlenki azotu''' należą do najgroźniejszych związków zanieczyszczających atmosferę. Są kilkakrotnie bardziej szkodliwe od dwutlenku siarki i niemal dziesięciokrotnie bardziej od tlenku węgla<ref>[http://laboratoria.net/artykul/12580.html http://laboratoria.net/artykul/12580.html]
	</ref>. W Polsce mamy ich pod dostatkiem. Szczególnie w dużych miastach, bo jednym z głównych źródeł ich emisji jest transport drogowy. Do grupy tlenków azotu zalicza się zasadniczo 6 związków chemicznych złożonych z atomów tlenu i azotu. Z punktu widzenia powstawania smogu znaczenie mają tylko 2: tlenek azotu (NO) i dwutlenek azotu (NO<sub>2</sub>). Pozostałe nie występują w stanie wolnym lub nie posiadają właściwości toksycznych. W kontekście zanieczyszczeń powietrza najczęściej mówi się o dwutlenku azotu. Wprawdzie NO jest również gazem o działaniu drażniącym, ale sam w sobie jest znacznie mniej szkodliwy niż NO<sub>2</sub>. Szkopuł w tym, że ten ostatni związek powstaje w głównej mierze wskutek spontanicznego utleniania tlenku azotu. Wystarczy 30 sekund, by 92% NO, który wszedł w kontakt z powietrzem przekształcił się w dwutlenek azotu<ref>[https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/ ''https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/'']		</ref>. W Polsce mamy ich pod dostatkiem. Szczególnie w dużych miastach, bo jednym z głównych źródeł ich emisji jest transport drogowy. Do grupy tlenków azotu zalicza się zasadniczo 6 związków chemicznych złożonych z atomów tlenu i azotu. Z punktu widzenia powstawania smogu znaczenie mają tylko 2: tlenek azotu (NO) i dwutlenek azotu (NO<sub>2</sub>). Pozostałe nie występują w stanie wolnym lub nie posiadają właściwości toksycznych. W kontekście zanieczyszczeń powietrza najczęściej mówi się o dwutlenku azotu. Wprawdzie NO jest również gazem o działaniu drażniącym, ale sam w sobie jest znacznie mniej szkodliwy niż NO<sub>2</sub>. Szkopuł w tym, że ten ostatni związek powstaje w głównej mierze wskutek spontanicznego utleniania tlenku azotu. Wystarczy 30 sekund, by 92% NO, który wszedł w kontakt z powietrzem przekształcił się w dwutlenek azotu<ref>[https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/ https://smoglab.pl/co-i-jak-nas-truje-tlenki-azotu-1/]
	</ref>.		</ref>.

Linia 9:		Linia 9:
	= Źródła NOx w Polsce =		= Źródła NOx w Polsce =

	Według najnowszych szacunków Europejskiej Agencji Środowiska (EEA, ang. European Agency) na podstawie KOBiZE<ref>[https://www.kobize.pl/pl/fileCategory/id/16/krajowa-inwentaryzacja-emisji ''https://www.kobize.pl/pl/fileCategory/id/16/krajowa-inwentaryzacja-emisji'']		Według najnowszych szacunków Europejskiej Agencji Środowiska (EEA, ang. European Agency) na podstawie KOBiZE<ref>[https://www.kobize.pl/pl/fileCategory/id/16/krajowa-inwentaryzacja-emisji https://www.kobize.pl/pl/fileCategory/id/16/krajowa-inwentaryzacja-emisji]
	</ref> za 2018 rok największym źródłem emisji tlenków azotu jest w Polsce sektor transportu. Odpowiadaonza ponad 38% emisji<ref>Dane z 2018 roku według EEA (''Air pollutant emissions data viewer''), [źródło: https://www.eea.europa.eu/data-and-maps/dashboards/air-pollutant-emissions-data-viewer-3].		</ref> za 2018 rok największym źródłem emisji tlenków azotu jest w Polsce sektor transportu. Odpowiadaonza ponad 38% emisji<ref>Dane z 2018 roku według EEA (''Air pollutant emissions data viewer''), [źródło: https://www.eea.europa.eu/data-and-maps/dashboards/air-pollutant-emissions-data-viewer-3].
	</ref>. Kolejnym dużym źródłem są „inne sektory”, m.in. emisja z sektora komunalno-bytowego – 22% ienergetyka odpowiadająca za ok.21%.		</ref>. Kolejnym dużym źródłem są „inne sektory”, m.in. emisja z sektora komunalno-bytowego – 22% ienergetyka odpowiadająca za ok.21%.

Krakowski Alarm Smogowy: /* Wpływ na zdrowie */

2021-05-25T12:48:40Z

Wpływ na zdrowie

← poprzednia wersja		Wersja z 14:48, 25 maj 2021
Linia 122:		Linia 122:
	* przyczyniać się do rozwoju astmy i zwiększać podatność na infekcje układu oddechowego (bakteryjne i wirusowe);		* przyczyniać się do rozwoju astmy i zwiększać podatność na infekcje układu oddechowego (bakteryjne i wirusowe);
	* osłabiać funkcje obronne płuc;		* osłabiać funkcje obronne płuc;
	* przyczyniać się do zwiększonej śmiertelności u osób chorujących na astmę, a także u dzieci i osób ~~starsz~~ znajdujących się w grupie ryzyka<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2 ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2'']</ref>.		* przyczyniać się do zwiększonej śmiertelności u osób chorujących na astmę, a także u dzieci i osób starszych znajdujących się w grupie ryzyka<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2 ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2'']</ref>.


	<references />		<references />

Krakowski Alarm Smogowy o 12:12, 25 maj 2021

2021-05-25T12:12:42Z

← poprzednia wersja		Wersja z 14:12, 25 maj 2021
Linia 123:		Linia 123:
	* osłabiać funkcje obronne płuc;		* osłabiać funkcje obronne płuc;
	* przyczyniać się do zwiększonej śmiertelności u osób chorujących na astmę, a także u dzieci i osób starsz znajdujących się w grupie ryzyka<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2 ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2'']</ref>.		* przyczyniać się do zwiększonej śmiertelności u osób chorujących na astmę, a także u dzieci i osób starsz znajdujących się w grupie ryzyka<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2 ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/dwutlenek-azotu-NO2'']</ref>.


	<references />		<references />

Krakowski Alarm Smogowy: /* Rankingi */

2021-05-25T12:01:05Z

Rankingi

← poprzednia wersja		Wersja z 14:01, 25 maj 2021
Linia 78:		Linia 78:
	</ref> krajów znalazło się 37 państw europejskich. 16 państw członkowskich UE i 3 inne kraje odnotowały stężenia powyżej rocznej wartości dopuszczalnej. W Polsce średnia roczna nie przekroczyła norm w 2018r i wyniosła 15,6 µg/m<sup>3</sup> (wartość średnia ważona liczbą populacji). Najwyższe stężenia w Europie stwierdzono na stacjach komunikacyjnych. Ruch drogowy jest głównym źródłem NO<sub>2</sub> i tlenku azotu (NO), który reaguje z ozonem (O<sub>3</sub>), tworząc NO<sub>2</sub>.		</ref> krajów znalazło się 37 państw europejskich. 16 państw członkowskich UE i 3 inne kraje odnotowały stężenia powyżej rocznej wartości dopuszczalnej. W Polsce średnia roczna nie przekroczyła norm w 2018r i wyniosła 15,6 µg/m<sup>3</sup> (wartość średnia ważona liczbą populacji). Najwyższe stężenia w Europie stwierdzono na stacjach komunikacyjnych. Ruch drogowy jest głównym źródłem NO<sub>2</sub> i tlenku azotu (NO), który reaguje z ozonem (O<sub>3</sub>), tworząc NO<sub>2</sub>.

	[[~~File~~:~~media/image5~~.png\|~~604x284px]]~~		[[Plik:Rysunek 5. Stężenie NO2 w kontekście przekroczeń poziomu dopuszczalnego średniorocznego w 2018 r.; w nawiasie obok nazwy państwa znajduje się liczba stacji pomiarowych. Źródło- Europejska Agencja Środowiska.png\|mały\|brak\|Rysunek 5. Stężenie NO2 w kontekście przekroczeń poziomu dopuszczalnego średniorocznego w 2018 r.; w nawiasie obok nazwy państwa znajduje się liczba stacji pomiarowych. Źródło: Europejska Agencja Środowiska]]

	''Rysunek 5. Stężenie ~~NO<sub>2</sub>~~ w kontekście przekroczeń poziomu dopuszczalnego średniorocznego w 2018 r.; w nawiasie obok nazwy państwa znajduje się liczba stacji pomiarowych. Źródło: Europejska Agencja Środowiska''

	Barcelona Institute for Global Health (ISGlobal) opublikował na początku 2021roku ranking, w którym porównano wyniki narażenia zdrowotnego spowodowanego wysokimi stężeniami PM<sub>2,5</sub> i NO<sub>2</sub> w 1000 europejskich miast<ref>[https://isglobalranking.org/ranking/ ''https://isglobalranking.org/ranking/'']		Barcelona Institute for Global Health (ISGlobal) opublikował na początku 2021roku ranking, w którym porównano wyniki narażenia zdrowotnego spowodowanego wysokimi stężeniami PM<sub>2,5</sub> i NO<sub>2</sub> w 1000 europejskich miast<ref>[https://isglobalranking.org/ranking/ ''https://isglobalranking.org/ranking/'']
Linia 86:		Linia 84:
	</ref>.		</ref>.

	[[~~File~~:~~media/image6~~.png\|~~604x232px]]~~		[[Plik:Rysunek 6. Ranking ISGlobal dla zanieczyszczenia NO2.png\|mały\|brak\|Rysunek 6. Ranking ISGlobal dla zanieczyszczenia NO2]]

	''Rysunek 6. Ranking ISGlobal dla zanieczyszczenia ~~NO<sub>2</sub>''~~

	= Wpływ na zdrowie =		= Wpływ na zdrowie =

Krakowski Alarm Smogowy: /* Zanieczyszczenie NOx w Polsce */

2021-05-25T11:57:38Z

Zanieczyszczenie NOx w Polsce

← poprzednia wersja		Wersja z 13:57, 25 maj 2021
Linia 57:		Linia 57:
	Klasyfikacji stref za 2019 rok dla NO<sub>2</sub> na pierwszym poziomie (wg parametrów) dokonano w odniesieniu do 2 wartości kryterialnych: stężenia dopuszczalnego 1-godzinnego i stężenia dopuszczalnego średniego rocznego. W wyniku oceny na podstawie stężeń 1-godzinnych wszystkie strefy w kraju zostały zaliczone do klasy A. Taka sama sytuacja miała miejsce w latach ubiegłych.		Klasyfikacji stref za 2019 rok dla NO<sub>2</sub> na pierwszym poziomie (wg parametrów) dokonano w odniesieniu do 2 wartości kryterialnych: stężenia dopuszczalnego 1-godzinnego i stężenia dopuszczalnego średniego rocznego. W wyniku oceny na podstawie stężeń 1-godzinnych wszystkie strefy w kraju zostały zaliczone do klasy A. Taka sama sytuacja miała miejsce w latach ubiegłych.

	[[~~File~~:~~media/image2~~.png\|~~353x349px]]~~		[[Plik:Rysunek 2. Klasy stref określone na podstawie 1-godzinnych stężeń NO2 w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019 (ochrona zdrowia). Źródło- Państwowy Monitoring Środowiska – GIOŚ, opracowanie- INFAIR, IOŚ-PIB.png\|mały\|brak\|Rysunek 2. Klasy stref określone na podstawie 1-godzinnych stężeń NO2 w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019 (ochrona zdrowia). Źródło: Państwowy Monitoring Środowiska – GIOŚ, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB]]

	''Rysunek 2. Klasy stref określone na podstawie 1-godzinnych stężeń ~~NO<sub>2</sub>~~ w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019 (ochrona zdrowia). Źródło: Państwowy Monitoring Środowiska – GIOŚ, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB''

	W ocenie opartej na wartościach stężeń średnich rocznych NO<sub>2</sub>, tak samo jak w przypadku ocen dla lat 2013–2018, 42 strefy zaliczono do klasy A, natomiast pozostałe 4 strefy (aglomeracja wrocławska, krakowska, warszawska i górnośląska) zaliczono do klasy C. W każdej z tych stref przekroczenia wartości dopuszczalnej zarejestrowano na tzw. stanowiskach komunikacyjnych, zlokalizowanych bezpośrednio przy drogach o dużym natężeniu ruchu i przeznaczonych do badania oddziaływania komunikacji na jakość powietrza.		W ocenie opartej na wartościach stężeń średnich rocznych NO<sub>2</sub>, tak samo jak w przypadku ocen dla lat 2013–2018, 42 strefy zaliczono do klasy A, natomiast pozostałe 4 strefy (aglomeracja wrocławska, krakowska, warszawska i górnośląska) zaliczono do klasy C. W każdej z tych stref przekroczenia wartości dopuszczalnej zarejestrowano na tzw. stanowiskach komunikacyjnych, zlokalizowanych bezpośrednio przy drogach o dużym natężeniu ruchu i przeznaczonych do badania oddziaływania komunikacji na jakość powietrza.
Linia 65:		Linia 63:
	Klasą strefy dla NO<sub>2</sub> jest klasa mniej korzystna z 2 klas określonych w klasyfikacji według parametrów (dokonanej na podstawie stężeń 1-godzinnych i średnich rocznych). W 2019 roku, spośród 46 stref podlegających ocenie pod kątem zanieczyszczenia powietrza NO<sub>2</sub>, 42 uzyskało klasę A (91,3% ogólnej liczby stref), 4 strefy (aglomeracja wrocławska, krakowska, warszawska i górnośląska) zaliczono do klasy C (8,7%).		Klasą strefy dla NO<sub>2</sub> jest klasa mniej korzystna z 2 klas określonych w klasyfikacji według parametrów (dokonanej na podstawie stężeń 1-godzinnych i średnich rocznych). W 2019 roku, spośród 46 stref podlegających ocenie pod kątem zanieczyszczenia powietrza NO<sub>2</sub>, 42 uzyskało klasę A (91,3% ogólnej liczby stref), 4 strefy (aglomeracja wrocławska, krakowska, warszawska i górnośląska) zaliczono do klasy C (8,7%).

	[[~~File~~:~~media/image3~~.png\|~~383x357px]]~~		[[Plik:Rysunek 3. Klasy stref określone na podstawie średnich rocznych stężeń NO2 w Polsce w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019.png\|mały\|brak\|Rysunek 3. Klasy stref określone na podstawie średnich rocznych stężeń NO2 w Polsce w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019 (ochrona zdrowia). Źródło: Państwowy Monitoring Środowiska – GIOŚ, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB]]

	''Rysunek 3. Klasy stref określone na podstawie średnich rocznych stężeń ~~NO<sub>2</sub>~~ w Polsce w wyniku oceny jakości powietrza za rok 2019 (ochrona zdrowia). Źródło: Państwowy Monitoring Środowiska – GIOŚ, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB''

	Dodatkowo w celu ochrony roślin dokonuje się oceny jakości powietrza pod kątem tlenków azotu NO<sub>X</sub>. Za rok 2019, tak samo jak w latach ubiegłych, wszystkie 16 stref zaliczono do klasy A. Oznacza to, że dopuszczalny poziom NO<sub>X</sub> w powietrzu ustalony w celu ochrony roślin nie został w 2019 roku przekroczony na terenie żadnej strefy w Polsce.		Dodatkowo w celu ochrony roślin dokonuje się oceny jakości powietrza pod kątem tlenków azotu NO<sub>X</sub>. Za rok 2019, tak samo jak w latach ubiegłych, wszystkie 16 stref zaliczono do klasy A. Oznacza to, że dopuszczalny poziom NO<sub>X</sub> w powietrzu ustalony w celu ochrony roślin nie został w 2019 roku przekroczony na terenie żadnej strefy w Polsce.

	[[~~File~~:~~media/image4~~.png\|~~403x405px]]~~		[[Plik:Rysunek 4. Rozkład przestrzenny stężenia NOX na obszarze Polski w 2019 roku, wyrażony jako stężenie średnie roczne, określony na podstawie modelowania matematycznego oraz obiektywnego szacowania.png\|mały\|brak\|Rysunek 4. Rozkład przestrzenny stężenia NOX na obszarze Polski w 2019 roku, wyrażony jako stężenie średnie roczne, określony na podstawie modelowania matematycznego oraz obiektywnego szacowania. Źródło: Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, IOŚ-PIB, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB]]

	''Rysunek 4. Rozkład przestrzenny stężenia ~~NO<sub>X</sub>~~ na obszarze Polski w 2019 roku, wyrażony jako stężenie średnie roczne, określony na podstawie modelowania matematycznego oraz obiektywnego szacowania. Źródło: Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, IOŚ-PIB, opracowanie: INFAIR, IOŚ-PIB''

	= Rankingi =		= Rankingi =

Krakowski Alarm Smogowy: /* Normy */

2021-05-25T11:50:19Z

Normy

← poprzednia wersja		Wersja z 13:50, 25 maj 2021
Linia 28:		Linia 28:
	{\| class="wikitable"		{\| class="wikitable"
	\|-		\|-
	! Okres uśredniania stężeń !! Dopuszczalny poziom ~~NO2~~ w powietrzu [µg/m3] !! Dopuszczalna częstość przekroczenia dopuszczalnego poziomu w roku kalendarzowym		! Okres uśredniania stężeń !! Dopuszczalny poziom NO<sub>2</sub> w powietrzu [µg/m<sup>3</sup>] !! Dopuszczalna częstość przekroczenia dopuszczalnego poziomu w roku kalendarzowym
	\|-		\|-
	\| jedna godzina \|\| 200 \|\| 18 razy		\| jedna godzina \|\| 200 \|\| 18 razy

Krakowski Alarm Smogowy: /* Normy */

2021-05-25T11:50:05Z

Normy

← poprzednia wersja		Wersja z 13:50, 25 maj 2021
Linia 25:		Linia 25:
	</ref>. Poziom dopuszczalny to poziom substancji, który ma być osiągnięty w określonym terminie i który po tym terminie nie powinien być przekraczany. Jest on standardem jakości powietrza. Dla dwutlenku azotu te wartości prezentują się następująco:		</ref>. Poziom dopuszczalny to poziom substancji, który ma być osiągnięty w określonym terminie i który po tym terminie nie powinien być przekraczany. Jest on standardem jakości powietrza. Dla dwutlenku azotu te wartości prezentują się następująco:

	{\|		''Tabela 1. Kryteria będące podstawą rocznej oceny jakości powietrza za 2019 rok NO<sub>2</sub>, ochrona zdrowia''
	~~\| Okres uśredniania stężeń~~		{\| class="wikitable"
	~~\| Dopuszczalny poziom~~ NO<sub>2</sub> ~~w powietrzu [µg/m<sup>3</sup>]~~
	\| ~~Dopuszczalna częstość przekroczenia dopuszczalnego poziomu w roku kalendarzowym~~
	\|-		\|-
	~~\| jedna godzina~~		! Okres uśredniania stężeń !! Dopuszczalny poziom NO2 w powietrzu [µg/m3] !! Dopuszczalna częstość przekroczenia dopuszczalnego poziomu w roku kalendarzowym
	~~\| 200~~
	~~\| 18 razy~~
	\|-		\|-
	\| rok kalendarzowy		\| jedna godzina \|\| 200 \|\| 18 razy
	\| 40		\|-
	\| nie dotyczy		\| rok kalendarzowy \|\| 40 \|\| nie dotyczy
	\|}		\|}

	~~''Tabela 1. Kryteria będące podstawą rocznej oceny jakości powietrza za 2019 rok NO<sub>2</sub>, ochrona zdrowia''~~

	Na podstawie tej normy dokonywana jest ocena poziomów substancji w powietrzu, o której mowa w art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska<ref>Tekst jednolity: [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219 ''https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219'']		Na podstawie tej normy dokonywana jest ocena poziomów substancji w powietrzu, o której mowa w art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska<ref>Tekst jednolity: [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219 ''https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219'']

← poprzednia wersja		Wersja z 14:53, 25 maj 2021
Linia 94:		Linia 94:

	Istnieją badania potwierdzające powiązania między stężeniami NO<sub>2</sub> w otoczeniu a szeregiem niekorzystnych skutków zdrowotnych. Analiza dotycząca śmiertelności wykazała powiązania tego wskaźnika z NO<sub>2</sub><ref>Schindler, C. et al. ''Associations between lung function and estimated average exposure to NO2 in eight areas of Switzerland''. Epidemiology, 9: 405–411 (1998), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9647904/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9647904/]		Istnieją badania potwierdzające powiązania między stężeniami NO<sub>2</sub> w otoczeniu a szeregiem niekorzystnych skutków zdrowotnych. Analiza dotycząca śmiertelności wykazała powiązania tego wskaźnika z NO<sub>2</sub><ref>Schindler, C. et al. ''Associations between lung function and estimated average exposure to NO2 in eight areas of Switzerland''. Epidemiology, 9: 405–411 (1998), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9647904/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9647904/]
	</ref>. Wykazano, że liczba przyjęć do szpitala z powodu chorób układu oddechowego wzrasta wraz ze wzrostem poziomu NO<sub>2</sub> w niektórych obszarach<ref>Sunyer, J. et al. ''Urban air pollution and emergency admissions for asthma in four European cities: the APHEA project''. Thorax, 52: 760–765 (1997), [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1758645/ ''https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1758645/'']		</ref>. Wykazano, że liczba przyjęć do szpitala z powodu chorób układu oddechowego wzrasta wraz ze wzrostem poziomu NO<sub>2</sub> w niektórych obszarach<ref>Sunyer, J. et al. ''Urban air pollution and emergency admissions for asthma in four European cities: the APHEA project''. Thorax, 52: 760–765 (1997), [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1758645/ https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1758645/]
	</ref>. Część badań wskazuje na rolę NO<sub>2</sub> w zwiększaniu skali skutków zdrowotnych obserwowanych w przypadku innych zanieczyszczeń<ref>Katsouyanni, K. et al. ''Confounding and effect modification in the short-term effects of ambient particles on total mortality: Results from 29 European cities within the APHEA2 project''. Epidemiology, 12: 521–531 (2001), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11505171/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11505171/'']		</ref>. Część badań wskazuje na rolę NO<sub>2</sub> w zwiększaniu skali skutków zdrowotnych obserwowanych w przypadku innych zanieczyszczeń<ref>Katsouyanni, K. et al. ''Confounding and effect modification in the short-term effects of ambient particles on total mortality: Results from 29 European cities within the APHEA2 project''. Epidemiology, 12: 521–531 (2001), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11505171/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11505171/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Spix, C. et al. ''Short-term effects of air pollution on hospital admissions of respiratory diseases in Europe: A quantitative summary of APHEA study results''. Archives in Environmental Health, 53: 54–64 (1998), [https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00039899809605689 ''https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00039899809605689'']		</ref><sup>,</sup><ref>Spix, C. et al. ''Short-term effects of air pollution on hospital admissions of respiratory diseases in Europe: A quantitative summary of APHEA study results''. Archives in Environmental Health, 53: 54–64 (1998), [https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00039899809605689 https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00039899809605689]
	</ref>. Istnieją dowody, które zwiększają obawy dotyczące skutków zdrowotnych związanych z mieszaninami zanieczyszczeń powietrza na zewnątrz, które zawierają NO<sub>2</sub>. Badania epidemiologiczne wykazały, że objawy zapalenia oskrzeli u dzieci chorych na astmę nasilają się wraz z wyższym rocznym stężeniem NO<sub>2</sub>, a zmniejszony wzrost czynności płuc u dzieci jest powiązany z podwyższonym stężeniem NO<sub>2</sub><ref>Gauderman, W.J. et al. ''Association between air pollution and lung function growth in southern California children''. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 162: 1383–1390 (2000), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11029349/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11029349/'']		</ref>. Istnieją dowody, które zwiększają obawy dotyczące skutków zdrowotnych związanych z mieszaninami zanieczyszczeń powietrza na zewnątrz, które zawierają NO<sub>2</sub>. Badania epidemiologiczne wykazały, że objawy zapalenia oskrzeli u dzieci chorych na astmę nasilają się wraz z wyższym rocznym stężeniem NO<sub>2</sub>, a zmniejszony wzrost czynności płuc u dzieci jest powiązany z podwyższonym stężeniem NO<sub>2</sub><ref>Gauderman, W.J. et al. ''Association between air pollution and lung function growth in southern California children''. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 162: 1383–1390 (2000), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11029349/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11029349/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Gauderman, W.J. et al. ''Association between air pollution and lung function growth in southern California children. Results from a second cohort''. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 166: 76–84 (2002), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12091175/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12091175/'']		</ref><sup>,</sup><ref>Gauderman, W.J. et al. ''Association between air pollution and lung function growth in southern California children. Results from a second cohort''. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 166: 76–84 (2002), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12091175/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12091175/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Gillespie-Bennett, J. et. al. ''The respiratory health effects of nitrogen dioxide in children with asthma''. European Respiratory Journal, 38: 303–309 (2011), [https://erj.ersjournals.com/content/38/2/303 ''https://erj.ersjournals.com/content/38/2/303'']		</ref><sup>,</sup><ref>Gillespie-Bennett, J. et. al. ''The respiratory health effects of nitrogen dioxide in children with asthma''. European Respiratory Journal, 38: 303–309 (2011), [https://erj.ersjournals.com/content/38/2/303 https://erj.ersjournals.com/content/38/2/303]
	</ref><sup>,</sup><ref>Mukala K. ''Personal exposure to nitrogen dioxide and health effects among preschool children''. National Public Health Institute, Division of Environmental Health, Finland (1999), [https://core.ac.uk/download/pdf/14915929.pdf ''https://core.ac.uk/download/pdf/14915929.pdf~~'']~~		</ref><sup>,</sup><ref>Mukala K. ''Personal exposure to nitrogen dioxide and health effects among preschool children''. National Public Health Institute, Division of Environmental Health, Finland (1999), [https://core.ac.uk/download/pdf/14915929.pdf https://core.ac.uk/download/pdf/14915929.pdf]
	</ref>. Szereg opublikowanych badań wykazało, że NO<sub>2</sub> może mieć większe zróżnicowanie przestrzenne inne pozostałe zanieczyszczenia powietrza związane z ruchem drogowym, na przykład masa cząstek. Badania te wykazały również niekorzystny wpływ na zdrowie dzieci mieszkających na obszarach metropolitalnych, charakteryzujących się wyższymi poziomami NO<sub>2</sub>, nawet w przypadkach, gdy ogólny poziom NO<sub>2</sub> w całym mieście był dość niski<ref>Gauderman, W.J. et al. ''Childhood asthma and exposure to traffic and nitrogen dioxide''. Epidemiology, 16(6):737–43 (2005), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16222162/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16222162/'']		</ref>. Szereg opublikowanych badań wykazało, że NO<sub>2</sub> może mieć większe zróżnicowanie przestrzenne inne pozostałe zanieczyszczenia powietrza związane z ruchem drogowym, na przykład masa cząstek. Badania te wykazały również niekorzystny wpływ na zdrowie dzieci mieszkających na obszarach metropolitalnych, charakteryzujących się wyższymi poziomami NO<sub>2</sub>, nawet w przypadkach, gdy ogólny poziom NO<sub>2</sub> w całym mieście był dość niski<ref>Gauderman, W.J. et al. ''Childhood asthma and exposure to traffic and nitrogen dioxide''. Epidemiology, 16(6):737–43 (2005), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16222162/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16222162/]
	</ref>. Badania w pomieszczeniach dostarczyły dowodów wpływu na objawy ze strony układu oddechowego u niemowląt<ref>Samet, J.M. et al. ''Nitrogen dioxide and respiratory illnesses in infants''. Am Rev Respir Dis, 148(5):1258–65 (1993), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8239162/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8239162/'']		</ref>. Badania w pomieszczeniach dostarczyły dowodów wpływu na objawy ze strony układu oddechowego u niemowląt<ref>Samet, J.M. et al. ''Nitrogen dioxide and respiratory illnesses in infants''. Am Rev Respir Dis, 148(5):1258–65 (1993), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8239162/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8239162/]
	</ref><sup>,</sup><ref>WHO ''Air quality guidelines for particulate matter, ozone, nitrogen dioxide and sulfur dioxide'', Global update 2005, [https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/69477/WHO_SDE_PHE_OEH_06.02_eng.pdf ''https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/69477/WHO_SDE_PHE_OEH_06.02_eng.pdf'']		</ref><sup>,</sup><ref>WHO ''Air quality guidelines for particulate matter, ozone, nitrogen dioxide and sulfur dioxide'', Global update 2005, [https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/69477/WHO_SDE_PHE_OEH_06.02_eng.pdf https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/69477/WHO_SDE_PHE_OEH_06.02_eng.pdf]
	</ref>. W wielu badaniach przeprowadzonych wśród astmatyków i dorosłych z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) odnotowano niekorzystny wpływ NO<sub>2</sub> na układ oddechowy przy stężeniach takich jak 500 µg/m3 <ref>Vagaggini, B. et. at. ''Effect of short-term NO2 exposure on induced sputum in normal, asthmatic and COPD subjects''. European Respiratory Journal, 9(9): 1852–1857 (1996), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8880102/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8880102/'']		</ref>. W wielu badaniach przeprowadzonych wśród astmatyków i dorosłych z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) odnotowano niekorzystny wpływ NO<sub>2</sub> na układ oddechowy przy stężeniach takich jak 500 µg/m3 <ref>Vagaggini, B. et. at. ''Effect of short-term NO2 exposure on induced sputum in normal, asthmatic and COPD subjects''. European Respiratory Journal, 9(9): 1852–1857 (1996), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8880102/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8880102/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Morrow, P.E. et. al. ''Pulmonary performance of elderly normal subjects and subjects with chronic obstructive pulmonary disease exposed to 0.3 ppm nitrogen dioxide''. Am Rev Respir Dis, 145(2 Pt 1): 291–300 (1992), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1736733/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1736733/'']		</ref><sup>,</sup><ref>Morrow, P.E. et. al. ''Pulmonary performance of elderly normal subjects and subjects with chronic obstructive pulmonary disease exposed to 0.3 ppm nitrogen dioxide''. Am Rev Respir Dis, 145(2 Pt 1): 291–300 (1992), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1736733/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1736733/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Roger, L.J. et. al. ''Pulmonary function, airway responsiveness, and respiratory symptoms in asthmatics following exercise in NO2''. Toxicol Ind Health, 6(1): 155–71 (1990), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2349573/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2349573/'']		</ref><sup>,</sup><ref>Roger, L.J. et. al. ''Pulmonary function, airway responsiveness, and respiratory symptoms in asthmatics following exercise in NO2''. Toxicol Ind Health, 6(1): 155–71 (1990), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2349573/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2349573/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Bauer, M.A. et. al. ''Inhalation of 0.30 ppm nitrogen dioxide potentiates exercise-induced bronchospasm in asthmatics''. Am Rev Respir Dis, 134(6): 1203–8 (1986), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3789520/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3789520/'']		</ref><sup>,</sup><ref>Bauer, M.A. et. al. ''Inhalation of 0.30 ppm nitrogen dioxide potentiates exercise-induced bronchospasm in asthmatics''. Am Rev Respir Dis, 134(6): 1203–8 (1986), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3789520/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3789520/]
	</ref><sup>,</sup><ref>Strand, V. et. al. ''Immediate and delayed effects of nitrogen dioxide exposure at an ambient level on bronchial responsiveness to histamine in subjects with asthma''. Eur Respir J., 9(4): 733–40 (1996), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8726938/ ''https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8726938/'']		</ref><sup>,</sup><ref>Strand, V. et. al. ''Immediate and delayed effects of nitrogen dioxide exposure at an ambient level on bronchial responsiveness to histamine in subjects with asthma''. Eur Respir J., 9(4): 733–40 (1996), [https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8726938/ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8726938/]
	</ref>.		</ref>.