Edytujesz Niskokosztowe czujniki jakości powietrza (sekcja)

= Ocena jakości danych z czujników niskokosztowych =

Prowadzone są liczne badania oceniające jakość danych zbieranych przez czujniki niskokosztowe. Ich wyniki można sprawdzić na poświęconych tej tematyce stronach internetowych, w publikacjach naukowych lub opracowaniach przez niezależne zespoły. Oczywiście sami producenci tych urządzeń chętnie dzielą się informacjami – czy są one certyfikowane i jakie ewentualnie przeszły testy. Należy przede wszystkim weryfikować dane dotyczące certyfikatów oraz metod, jakimi mierzone są zanieczyszczenia w takich czujnikach. Jeśli nie wykazano równoważności metody stosowanej w czujnikach niskokosztowych do metodyki referencyjnej, to nie mogą być one traktowane jako źródło wiarygodnych danych na równi z pomiarami GIOŚ<ref>https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/show/1000919
</ref>.

Już w 2018 roku [https://krakowskialarmsmogowy.pl/aktualnosci/ Krakowski Alarm Smogowy] we współpracy z władzami Województwa Małopolskiego, Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska, Akademią Górniczo-Hutniczą w Krakowie, Gminą Rabka-Zdrój i Gminą Dobczyce przeprowadził badanie czujników niskokosztowych<ref>https://polskialarmsmogowy.pl/polski-alarm-smogowy/aktualnosci/szczegoly,czujniki-jakosci-powietrza-czy-warto-im-ufac,596.html
</ref>. By wyniki badania były miarodajne, w miejscu dokonywania pomiarów Krajowe Laboratorium Referencyjne i Wzorcujące Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska zainstalowało profesjonalne urządzenia pomiarowe oraz poborniki pyłu w celu określenia za pomocą metody referencyjnej stężeń pyłu PM<sub>10</sub> i PM<sub>2,5</sub>. Wyniki poszczególnych urządzeń odnoszone były więc do wyników, które są najbardziej miarodajne zgodnie z obowiązującym stanem wiedzy i dostępną technologią. Łącznie przebadano czujniki 10 firm. Jednym z wniosków badania jest, że żadne z urządzeń nie spełniło wszystkich kryteriów, które dawałyby możliwość wykorzystania ich do oceny jakości powietrza w rozumieni prawa krajowego i Unii Europejskiej. Kryteria, o których mowa to kompletność przesyłanych danych, zgodność wyników pomiędzy dwoma testowanymi urządzeniami tego samego typu oraz zgodność wyników pomiędzy badanym urządzeniem a wartościami wskazanymi przez urządzenie referencyjne. Szczegółowe wnioski i wyniki badań można znaleźć w opublikowanym raporcie<ref>https://polskialarmsmogowy.pl/files/artykuly/1747.pdf
</ref>.

Badań naukowych nad wykorzystaniem i jakością danych z czujników niskokosztowych powstaje coraz więcej. Tylko dla samego 2020 roku po wpisaniu w Google Scholar<ref>https://scholar.google.com/
</ref> frazy „low-cost sensor air” wyświetla się ponad 20 tys. dostępnych źródeł. Przejrzenie takich materiałów byłoby czasochłonne, dlatego powstały projekty zbierające informacje o czujnikach w bazy danych. Są to np. AirMonTech<ref>https://db-airmontech.jrc.ec.europa.eu/about.aspx
</ref> czy AQ-SPEC<ref>http://www.aqmd.gov/aq-spec/sensors
</ref>.

Rozważając zakup takiego czujnika czy podejmując analizę danych z niego pochodzących, warto zastanowić się nad zaletami i wadami. Czujniki niskokosztowe mogą zadowalająco odtwarzać dynamikę zmiany stężeń zanieczyszczeń, ale surowe dane mogą być znacząco zawyżone w stosunku do danych z urządzeń wyższej klasy. Do uzyskania prawidłowych wyników czujniki takie wymagają kalibracji (pomiary porównawcze) z urządzeniami bardziej profesjonalnymi. Po wprowadzeniu współczynników korekcyjnych można uzyskać zadowalającą jakość danych, która pozwala co najmniej na jakościową ocenę warunków dotyczących jakości powietrza atmosferycznego. Ze względu na swoją specyfikę, czujniki niskokosztowe pracujące w trybie ciągłym wymagają stałego nadzoru nad ich pracą, a uzyskane wyniki należy traktować jako dane jakościowe. W przypadku pomiarów pyłu zawieszonego PM należy uwzględnić konieczność osuszania próbki powietrza (podwyższenie temperatury powyżej temperatury punktu rosy). Wybór konkretnego czujnika powinien być poprzedzony analizą tego, co chcemy mierzyć oraz w jakich zakresach stężeń. W przypadku prawidłowej eksploatacji dane z takich pomiarów stanowią istotny element systemu informowania społeczeństwa o bieżącej jakości powietrza. Pozwalają też na planowanie aktywności na świeżym powietrzu. Niewielkie rozmiary takich czujników dają możliwość instalowania ich na różnego rodzaju platformach (np. dronach)<ref>Pomiary zanieczyszczeń powietrza. Czujniki niskokosztowe. Materiały z wykładu online 11.01.2021 r. prowadzonego przez dr Anettę Drzeniecką-Osiadacz [źródło: https://www.facebook.com/104047894334132/videos/912202609523605].
</ref>.


<references />