Edytujesz Pył zawieszony (sekcja)

= Normy =

<span id="_heading=h.3dy6vkm" class="anchor"></span>

Podstawowe wskaźniki, które można wykorzystać do oceny jakości powietrza to poziomy dopuszczalne substancji w powietrzu wskazane w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 roku w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu<ref>Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. 2020 poz. 2279) wraz z późn. zmianami [źródło: [http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120001031 http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120001031], [http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20190001931 http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20190001931]].
</ref>. Poziom dopuszczalny oznacza poziom substancji w powietrzu ustalony na podstawie wiedzy naukowej, w celu unikania, zapobiegania lub ograniczania szkodliwego oddziaływania na zdrowie ludzkie lub środowisko jako całość, który powinien być osiągnięty w określonym terminie i po tym terminie nie powinien być przekraczany<ref>Zgodnie z definicjami zawartymi w Dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy [źródło: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32008L0050&amp;from=PL].
</ref>. Jest on standardem jakości powietrza. Dla pyłu zawieszonego te wartości prezentują się następująco:

{| class="wikitable"
|-
!       Nazwa substancji       !! Okres uśredniania wyników pomiarów
 !Poziom dopuszczalny substancji w powietrzu [µg/m<sup>3</sup>]
 !Dopuszczalna częstość przekroczenia dopuszczalnego poziomu w roku kalendarzowym

|-
| Pył zawieszony PM2,5** || rok kalendarzowy || 25* || nie dotyczy
|-
| Pył zawieszony PM10*** || 24 godziny || 50* || 35 razy
|-
| Pył zawieszony PM10*** || rok kalendarzowy || 40* || nie dotyczy

|}

''*Poziom dopuszczalny ze względu na ochronę zdrowia ludzi.''

''**„PM<sub>2,5</sub>” oznacza pył przechodzący przez otwór sortujący, zdefiniowany w referencyjnej metodzie pobierania próbek i pomiaru PM<sub>2,5</sub>, zgodnie z normą PN-EN 12341:2014-07, przy 50% granicy sprawności dla średnicy aerodynamicznej do 2,5 μm.''

''***„PM<sub>10</sub>” oznacza pył przechodzący przez otwór sortujący, zdefiniowany w referencyjnej metodzie pobierania próbek i pomiaru PM<sub>10</sub>, zgodnie z normą PN-EN 12341:2014-07, przy 50% granicy sprawności dla średnicy aerodynamicznej do 10 μm.''

<span id="_heading=h.1t3h5sf" class="anchor"></span>Na ich podstawie dokonywana jest ocena poziomów substancji w powietrzu, o której mowa w art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska<ref>Tekst jednolity: [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219 https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001219]
</ref>. Ocena jakości powietrza jest prowadzona wg kryteriów określonych w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 roku w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy oraz dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/107/WE z dnia 15 grudnia 2004 roku w sprawie arsenu, kadmu, niklu, rtęci i wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych w otaczającym powietrzu.

Normy stężeń dla pyłu zawieszonego zalecane przez Światową Organizację Zdrowia<ref>WHO Air quality guidelines for particulate matter, ozone, nitrogen dioxide and sulfur dioxide, Summary of risk assessment, 2005 [źródło: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/69477/WHO_SDE_PHE_OEH_06.02_eng.pdf].
</ref> to:

<ul>
<li><blockquote><p>stężenia dobowe PM<sub>10</sub> – 50 µg/m<sup>3</sup>,</p></blockquote></li>
<li><blockquote><p>stężenia średnioroczne PM<sub>10</sub> – 20 µg/m<sup>3</sup>,</p></blockquote></li>
<li><blockquote><p>stężenia dobowe PM<sub>2,5</sub> – 25 µg/m<sup>3</sup>,</p></blockquote></li>
<li><blockquote><p>stężenia średnioroczne PM<sub>2,5</sub> – 10 µg/m<sup>3</sup> <ref><p>Polskie i europejskie normy nie określają maksymalnych stężeń dobowych dla pyłów PM<sub>2,5</sub>.</p></ref>.</p></blockquote></li></ul>

<span id="_heading=h.4d34og8" class="anchor"></span>

Obok norm, na podstawie których dokonuje się formalnej oceny jakości powietrza, występują jeszcze poziomy alarmowe<ref>Poziom alarmowy to taki, którego nawet krótkotrwałe przekroczenie może powodować zagrożenie dla zdrowia ludzi.
</ref> oraz poziomy informowania<ref>Poziom informowania jest to stężenie substancji, powyżej którego istnieje zagrożenie zdrowia ludzkiego, wynikające z krótkotrwałego narażenia na działanie zanieczyszczeń wrażliwych grup ludności.
</ref>. Dla pyłu PM<sub>10</sub> wynoszą one odpowiednio:

*poziom alarmowy: 150 µg/m<sup>3</sup> dla średniej dobowej;

*poziom informowania: 100 µg/m<sup>3</sup> dla średniej dobowej.

Przekroczenia tych poziomów są komunikowane na stronie GIOŚ i można je sprawdzić pod adresem: [http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/warnings/ ''http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/warnings/''].