Edytujesz Indeksy jakości powietrza (sekcja)

= Polski Indeks Jakości Powietrza =

W opracowanym i zalecanym przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ) Polskim Indeksie Jakości Powietrza dla każdego z tych zanieczyszczeń wyznaczono 6 przedziałów stężeń (klas jakości powietrza), pozwalających ocenić panujące warunki oraz zastosować odpowiednie zalecenia zdrowotne<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/indeks-jakosci-powietrza ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/indeks-jakosci-powietrza'']
</ref>.

Polski Indeks Jakości Powietrza jest obliczany wyłącznie na podstawie 1-godzinnych danych ze stacji automatycznych funkcjonujących w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska (PMŚ). Zanieczyszczenia, na podstawie których liczony jest indeks: dwutlenek siarki (SO<sub>2</sub>), dwutlenek azotu (NO<sub>2</sub>), pył PM<sub>10</sub>, pył PM<sub>2,5</sub>, tlenek węgla (CO), benzen (C<sub>6</sub>H<sub>6</sub>), ozon (O<sub>3</sub>). jakości powietrzana podstawie 1-godzinnych stężeń zanieczyszcze. W przypadku indeksu indywidualnego przy braku dostatecznej informacji pomiarowej do obliczenia indeksu dany punkt nie wyświetla się. Wartość indeksu jest w oparciu o wartości poniższej tabeli zakresów (średnie 1-godzinne).

[[Plik:Rysunek nr 1.jpg|mały|brak|''Rysunek 1. Tabela zakresów stężeń 1-godzinnych zanieczyszczeń dla poszczególnych klas Polskiego Indeksu Jakości Powietrza''<ref>[https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations ''https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations''] </ref>]]

Zakresy poszczególnych progów charakteryzują się przedziałami lewostronnie otwartymi i prawostronnie domkniętymi, czyli dla przykładu wartość PM<sub>10</sub> = 49,9 µg/m<sup>3</sup> oraz PM<sub>10</sub> = 50,0 µg/m<sup>3</sup> przyjmuje indeks „Dobry”, natomiast PM<sub>10</sub> = 50,1 µg/m<sup>3</sup> jest dopiero indeksem „Umiarkowanym”, co zostało przedstawione na poniższym rysunku. Przy przypisywaniu progów stosuje się takie same zasady, jak przy porównywaniu z wartościami norm. Np. gdy norma wynosi 50 µg/m<sup>3</sup>, to stężenie wynoszące 50 µg/m<sup>3</sup> nie jest jeszcze jej przekroczeniem. Przy zaliczaniu wartości do klasy indeksu nie stosuje się zaokrągleń.

[[Plik:Rysunek nr 2.png|mały|brak|''Rysunek 2. Polski Indeks Jakości Powietrza – jak odczytywać indeksy indywidualne w zależności do stężenia danego zanieczyszczenia''<ref>Opracowanie własne na podstawie: [https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations ''https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations''] </ref>]]

Przykład wyznaczania Polskiego Indeksu Jakości Powietrza: dla danego dnia, o godzinie 12:00 odnotowano następujące stężenia zanieczyszczeń:

* PM<sub>10</sub> – 141 µg/m<sup>3</sup> (klasa 5, „zły”)
* PM<sub>2,5</sub> – 125 µg/m<sup>3</sup> (klasa 6, „bardzo zły”)
* O<sub>3</sub> – 36 µg/m<sup>3</sup> (klasa 2, „dobry”)
* NO<sub>2</sub> – 121 µg/m<sup>3</sup> (klasa 3, „umiarkowany”)
* SO<sub>2</sub> – 35 µg/m<sup>3</sup> (klasa 1, „bardzo dobry”)
* C<sub>6</sub>H<sub>6</sub> – 1 µg/m<sup>3</sup> (klasa 1, „bardzo dobry”)
* CO – 300 µg/m<sup>3</sup> (klasa 1, „bardzo dobry”)

Przy takich stężeniach aktualny Indeks Jakości Powietrza dla godziny 12:00 przyjmuje wartość 6 („bardzo zły”), '''określoną przez stężenie pyłu zawieszonego PM<sub>2,5</sub>'''<ref>[https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/indeks-jakosci-powietrza ''https://powietrze.uni.wroc.pl/base/t/indeks-jakosci-powietrza'']
</ref>.

Wartości bieżące Polskiego Indeksu Jakości Powietrza dla całego kraju są dostępne na stronie GIOŚ: https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/current.

[[Plik:Rysunek 3. Polski Indeks Jakości Powietrza – widok wartości z całej Polski na mapie GIOŚ.png|mały|brak|''Rysunek 3. Polski Indeks Jakości Powietrza – widok wartości z całej Polski na mapie GIOŚ''<ref>[https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/current ''https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/current''] </ref>]]

Informacje o wartościach Polskiego Indeksu Jakości Powietrza są również dostępne na aplikacjach na urządzenia mobilne. Są to m.in.: Jakość powietrza w Polsce<ref>[https://play.google.com/store/apps/details?id=pl.gios.jakoscpowietrzawpolsce ''https://play.google.com/store/apps/details?id=pl.gios.jakoscpowietrzawpolsce'']
</ref> czy Kanarek – ostrzeżenia o smogu<ref>[https://play.google.com/store/apps/details?id=pl.tajchert.canary ''https://play.google.com/store/apps/details?id=pl.tajchert.canary'']
</ref>.

[[Plik:Tabela 1 - kategorie.jpg|mały|brak|Tabela 1. Informacje zdrowotne dla poszczególnych kategorii Polskiego Indeksu Jakości Powietrza<ref>[http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations ''http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/health_informations''] </ref>]]